કેન્સર એક ગંભીર અને જીવલેણ રોગ છે. જો કેન્સરની સમયસર ઓળખ થઈ જાય, તો સારવાર શક્ય છે, પરંતુ તે એક એવો રોગ છે, જેની શરૂઆતની ઓળખ ઝડપથી થતી નથી. આવી સ્થિતિમાં, દર્દી ચોથા તબક્કામાં ક્યારે પહોંચે છે તે જાણી શકાતું નથી. હવે વૈજ્ઞાનિકોએ એક નવી તકનીક શોધી કાઢી છે, જેની મદદથી કેન્સરના લક્ષણો દેખાય તે પહેલાં લગભગ ત્રણ વર્ષ પહેલાં શોધી શકાય છે. અમેરિકાની જોન્સ હોપકિન્સ યુનિવર્સિટીમાં આ આશ્ચર્યજનક સંશોધન કરવામાં આવ્યું છે. યુનિવર્સિટીના વૈજ્ઞાનિકોએ દાવો કર્યો છે કે હવે કેન્સરની ઓળખ 36 મહિના પહેલા થઈ જશે. આ કેન્સરના દર્દીઓની સારવારને સરળ બનાવશે.
આ સંશોધન પ્રતિષ્ઠિત મેડિકલ જર્નલ કેન્સર ડિસ્કવરીમાં પ્રકાશિત થયું છે. એવું કહેવામાં આવ્યું છે કે વૈજ્ઞાનિકોએ લોહીમાં હાજર જનીનોમાં ફેરફાર ઓળખવાની એક રીત શોધી કાઢી છે, જે કહી શકે છે કે વ્યક્તિને ભવિષ્યમાં કેન્સર થઈ શકે છે કે નહીં. આ તકનીકને મલ્ટી-કેન્સર અર્લી ડિટેક્શન (MCED) ટેસ્ટ કહેવામાં આવ્યું છે.
MCED ટેસ્ટ એક પ્રકારનો પ્રાયોગિક રક્ત પરીક્ષણ છે, જેમાં લોહીમાં હાજર DNA, RNA અથવા પ્રોટીન દ્વારા શરીરમાં કેન્સરના કોઈ ચિહ્નો છે કે નહીં તે તપાસવામાં આવે છે. આ પરીક્ષણની ખાસ વાત એ છે કે તે એકસાથે અનેક પ્રકારના કેન્સરને ઓળખી શકે છે, જે પરંપરાગત પરીક્ષણોથી શક્ય નથી. વૈજ્ઞાનિકોએ 52 લોકોના લોહીના નમૂનાઓની તપાસ કરી. આમાંથી 26 લોકોને છ મહિનાની અંદર કેન્સર હોવાનું નિદાન થયું હતું અને 26 લોકો સ્વસ્થ હતા. સંશોધનમાં જાણવા મળ્યું કે 8 લોકોમાં ટેસ્ટ પોઝિટિવ આવ્યો હતો અને 4 મહિનાની અંદર તેમનામાં કેન્સર મળી આવ્યું હતું. ખાસ વાત એ હતી કે આ આઠમાંથી છ લોકોના જૂના રક્ત નમૂનાઓ (લગભગ 3.1 થી 3.5 વર્ષ પહેલાં લેવામાં આવ્યા હતા)નું પણ પરીક્ષણ કરવામાં આવ્યું હતું. આમાંથી ચાર નમૂનાઓમાં, કેન્સર સંબંધિત આનુવંશિક પરિવર્તન એટલે કે જનીનોમાં ફેરફાર પહેલાથી જ હાજર હતા.
• ક્લિનિકલ ટ્રાયલ ચાલુ
સંશોધનના વડા કહે છે કે આ પરિણામો વૈજ્ઞાનિકો માટે પણ આશ્ચર્યજનક હતા. જો કેન્સર ત્રણ વર્ષ વહેલું શોધી કાઢવામાં આવે, તો રોગને શરૂઆતના તબક્કામાં જ પકડી શકાય છે, જે સારવારની શક્યતા અને સફળતા બંનેમાં વધારો કરે છે. જો કે, આ હજુ પણ શરૂઆતનો તબક્કો છે, ક્લિનિકલ ટ્રાયલ ચાલુ છે. આશા છે કે ભવિષ્યમાં તેને સરળ બનાવી શકાય છે. આ સંશોધનથી સાબિત થયું છે કે MCED ટેસ્ટ કેન્સરના પ્રારંભિક નિદાન માટે સારો સાબિત થશે, પરંતુ તે હજુ પણ એક પ્રાયોગિક તકનીક છે. સંશોધકો કહે છે કે સકારાત્મક પરીક્ષણ પછી દર્દીને યોગ્ય રીતે કેવી રીતે ફોલોઅપ અને સારવાર કરવી તે જોવું મહત્વપૂર્ણ રહેશે.