નવી દિલ્હી, 5 જૂન 2026: દેશના રાજકારણમાં આગામી દિવસોમાં મોટો ગરમાવો આવવા જઈ રહ્યો છે. ભારતીય સંસદના ઉચ્ચ સદન એટલે કે રાજ્યસભાની ખાલી પડેલી 24 બેઠકો માટે આગામી 18 જૂનના રોજ મતદાન યોજાશે. ચૂંટણી પંચના સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, મતદાન પ્રક્રિયા પૂર્ણ થયા બાદ તે જ દિવસે સાંજે પરિણામો પણ જાહેર કરી દેવામાં આવે તેવી પ્રબળ શક્યતા છે. કેન્દ્રમાં સત્તારૂઢ રાષ્ટ્રીય જનતાંત્રિક ગઠબંધન (એનડીએ) માટે આ ચૂંટણી વ્યૂહાત્મક રીતે અત્યંત મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવી રહી છે. હાલના આંકડા મુજબ, એનડીએ રાજ્યસભામાં બે-તૃતીયાંશ બહુમતીના જાદુઈ આંકડાથી માત્ર 15 સાંસદ દૂર છે. આ સ્થિતિમાં ભાજપ અને તેના સહયોગી પક્ષો આ ચૂંટણીમાં કેટલી બેઠકો અંકે કરે છે તેના પર સૌની નજર ટકેલી છે.
245 સભ્યોની કુલ ક્ષમતા ધરાવતી રાજ્યસભામાં હાલમાં એનડીએ પાસે 148 સાંસદોનું સંખ્યાબળ છે. આમાં સૌથી મોટો હિસ્સો ભારતીય જનતા પાર્ટીનો છે, જેના પોતાના 113 સભ્યો ઉચ્ચ સદનમાં હાજર છે. કોઈપણ બંધારણીય સુધારા વિધેયકને કોઈ પણ અડચણ વિના પસાર કરાવવા માટે સંસદના બંને ગૃહોમાં બે-તૃતીયાંશ બહુમતી હોવી અનિવાર્ય માનવામાં આવે છે. રાજકીય વિશ્લેષકોના મતે, આ ચૂંટણી બાદ કદાચ એનડીએ સીધું બે-તૃતીયાંશ બહુમતી સુધી ન પહોંચી શકે, પરંતુ આઠથી દસ રાજ્યોમાં તેની સ્થિતિ પહેલા કરતાં વધુ મજબૂત બની જશે.
-
ગુુજરાત, રાજસ્થાન અને મધ્યપ્રદેશમાં ભાજપ મજબુત સ્થિતિમાં
આ વખતે આંધ્રપ્રદેશ અને ગુજરાતની 4-4 બેઠકો પર ચૂંટણી યોજાવાની છે. આ ઉપરાંત મધ્યપ્રદેશ અને રાજસ્થાનમાં 3-3 બેઠકો માટે મતદાન થશે. જ્યારે ઝારખંડમાં 2 બેઠક, મણિપુર, મેઘાલય, અરુણાચલ પ્રદેશ અને મિઝોરમમાં 1-1 બેઠક તેમજ કર્ણાટકમાં 4 બેઠકો પર ચૂંટણી યોજાશે. આ સાથે જ 2 બેઠકો પર પેટાચૂંટણી પણ યોજાનાર છે. 182 સભ્યોની ગુજરાત વિધાનસભામાં ભાજપ પાસે 161 ધારાસભ્યોની પ્રચંડ બહુમતી છે. આ સંખ્યાબળના આધારે ગુજરાતની ચારેય બેઠકો પર ભાજપની જીત નિશ્ચિત માનવામાં આવે છે અને અહીં વિપક્ષ પાસે કોઈ તક દેખાતી નથી. આંધ્રપ્રદેશની 175 સભ્યોની વિધાનસભામાં ટીડીપી પાસે 135, જનસેના પાસે 21 અને ભાજપ પાસે 8 ધારાસભ્યો છે. જ્યારે વાયએસઆર કોંગ્રેસ પાસે માત્ર 11 ધારાસભ્યો બચ્યા છે. 164 ધારાસભ્યોના સમર્થન સાથે એનડીએ અહીંની તમામ 4 બેઠકો આસાનીથી જીતી શકે છે.
-
કર્ણાટકમાં જામશે ખરાખરીનો જંગ
200 સભ્યોની રાજસ્થાન વિધાનસભામાં ભાજપ પાસે 115 અને કોંગ્રેસ પાસે 69 ધારાસભ્યો છે. આ આંકડાના આધારે ભાજપને 2 અને કોંગ્રેસના ખાતામાં 1 બેઠક જઈ શકે છે. મધ્યપ્રદેશમાં પણ ભાજપના મજબૂત સંખ્યાબળને જોતાં 2 બેઠકો પર ભાજપ અને 1 બેઠક પર કોંગ્રેસની જીત થવાની સંભાવના રાજકીય વર્તુળોમાં જોવાઈ રહી છે. કર્ણાટકની 4 બેઠકોમાંથી વર્તમાન સમીકરણો મુજબ એનડીએના ખાતામાં 1 બેઠક પાકી છે, જ્યારે કોંગ્રેસ 2 બેઠકો જીતી શકે છે. ચોથી બેઠક માટેનો મુકાબલો રોમાંચક બનશે, કારણ કે તેનો આધાર ધારાસભ્યોના ક્રોસ વોટિંગ અથવા આંતરિક વલણ પર રહેશે.
બીજી તરફ, ઝારખંડની 81 સભ્યોની વિધાનસભામાં સત્તારૂઢ ‘ઈન્ડિ’ ગઠબંધન પાસે 56 ધારાસભ્યો છે, જ્યારે એનડીએ પાસે 24 ધારાસભ્યો છે. આંકડાની દ્રષ્ટિએ બંને બેઠકો ઈન્ડિયા ગઠબંધનને મળતી દેખાય છે, પરંતુ એનડીએ વ્યૂહાત્મક મતદાન દ્વારા એક બેઠક પર મુકાબલો રસપ્રદ બનાવવા માટે સક્રિય હોવાની ચર્ચા છે. આગામી 18 જૂનની આ ચૂંટણી માત્ર સંસદમાં સભ્યોની સંખ્યા વધારવા પૂરતી સીમિત નથી, પરંતુ તે દેશના ભવિષ્યના રાજકીય સમીકરણો અને સંસદમાં શક્તિ સંતુલનનો મોટો સંકેત આપશે.
(PHOTO-FILE)