આહલાદક વરસાદની ઋતુ આપણને સૌને ખૂબ ગમે છે, પરંતુ આ મોસમ પોતાની સાથે સ્વાસ્થ્ય સંબંધી અનેક પડકારો પણ લઈને આવે છે. વરસાદના દિવસોમાં વાતાવરણમાં ભેજનું પ્રમાણ વધવાને કારણે આપણું પાચનતંત્ર નોંધપાત્ર રીતે ધીમું પડી જાય છે. આવી સ્થિતિમાં જો રાત્રે ખૂબ જ ભારે, તળેલું કે મસાલેદાર ભોજન લેવામાં આવે તો પેટ બગડવાની સાથે-સાથે આખો દિવસ આળસ અને સુસ્તી જેવી સમસ્યાઓ સતાવવા લાગે છે. આરોગ્ય નિષ્ણાતોના મતે ચોમાસામાં ફિટ અને એનર્જેટિક રહેવા માટે રાત્રિનું ભોજન હંમેશા હળવું, ગરમ અને પોષક તત્વોથી ભરપૂર હોવું જોઈએ. વરસાદની ઠંડી રાતોમાં શરીરને અંદરથી ગરમી આપતી અને સરળતાથી પચી જતી એવી 5 સ્વાદિષ્ટ અને હેલ્ધી ડીશ વિશે અહીં વિગતવાર માહિતી આપવામાં આવી છે.
- ગરમાગરમ વેજ સૂપ અને મલ્ટીગ્રેન ટોસ્ટ
ચોમાસાની ઠંડી અને ભેજવાળી રાત્રે જો એક બાઉલ ગરમાગરમ સૂપ મળી જાય, તો દિવસભરનો થાક ક્ષણભરમાં ગાયબ થઈ જાય છે. રાત્રિના ભોજન માટે મિક્સ વેજિટેબલ સૂપ એક આદર્શ અને અત્યંત હળવો વિકલ્પ છે. આ સૂપ તૈયાર કરવા માટે તમે ગાજર, બીન્સ, લીલા વટાણા અને બ્રોકલી જેવી તમારી મનપસંદ મોસમી શાકભાજીનો ઉપયોગ કરી શકો છો. વિટામિન્સ અને મિનરલ્સથી ભરપૂર આ સૂપ માત્ર રોગપ્રતિકારક શક્તિ જ નથી વધારતો, પરંતુ શરીરને અંદરથી હૂંફ પણ આપે છે. આ સૂપની સાથે ઓછી કેલરી ધરાવતા એક કે બે મલ્ટીગ્રેન બ્રેડ ટોસ્ટ કરીને ખાઈ શકાય છે, જે પેટને શાંત રાખે છે અને પચવામાં પણ બહુ સરળ છે.
-
ફાઈબરથી ભરપૂર ઓટ્સ અથવા સોજીના પુડલા
જો તમે રાત્રે ઘણો ઓછો સમય હોવા છતાં કંઈક પૌષ્ટિક ખાવા ઈચ્છતા હોવ, તો ઓટ્સ અથવા સોજીના ચિલા (પુડલા) બેસ્ટ ચોઈસ છે. ઓટ્સમાં વિપુલ પ્રમાણમાં ડાયેટરી ફાઈબર હોય છે, જે પાચનક્રિયાને સુધારે છે. ચિલા બનાવવા માટે ઓટ્સના પાવડર અથવા સોજીમાં થોડું મોળું દહીં, પાણી અને બારીક સમારેલા કાંદા, ટામેટા, કેપ્સિકમ અને લીલા મરચાં ઉમેરીને ખીરું તૈયાર કરી લો. ત્યારબાદ નોન-સ્ટીક તવા પર સાધારણ દેશી ઘી અથવા તેલ લગાવીને તેને બંને બાજુથી શેકી લો. આ ગરમાગરમ ચિલાને ફુદીના અને કોથમીરની લીલી ચટણી સાથે પીરસવાથી મોઢાનો સ્વાદ પણ સુધરે છે અને પ્રોટીન તથા ફાઈબરથી ભરપૂર ડિનર મળી રહે છે.
-
ક્લાસિક કમ્ફર્ટ ફૂડ મગની દાળની ખીચડી
મોટાભાગના લોકો ખીચડીને માંદગીનું ભોજન માને છે, પરંતુ વાસ્તવમાં તે ભારતીય સંસ્કૃતિનું સૌથી સંતુલિત અને સર્વશ્રેષ્ઠ કમ્ફર્ટ ફૂડ છે. ચોમાસામાં જ્યારે પેટ ભારે લાગતું હોય અને કંઈ રાંધવાની આળસ આવતી હોય ત્યારે મગની દાળની ખીચડી રામબાણ ઈલાજ સાબિત થાય છે. મગની દાળ હળવી હોવાથી શરીર માટે પચાવવી ખૂબ સરળ છે અને ચોખા સાથે ભળતા જ તે શરીરને જરૂરી કાર્બોહાઇડ્રેટ અને પ્રોટીન પૂરું પાડે છે. ખીચડીને વધુ સ્વાદિષ્ટ અને ગુણકારી બનાવવા માટે તેમાં હળદર, જીરું અને હિંગનો વઘાર કરવો જોઈએ. આ ગરમાગરમ ખીચડીને એક ચમચી શુદ્ધ દેશી ઘી અને ઘરના બનેલા તાજા દહીં સાથે ખાવાથી પાચનતંત્ર એકદમ દુરસ્ત રહે છે.
-
હાઈ-પ્રોટીન પનીર અને શિમલા મરચાંની ભુરજી
જે લોકો વજન નિયંત્રણમાં રાખવા માંગે છે અને લો-કાર્બ તથા હાઈ-પ્રોટીન ડાયેટ ફોલો કરે છે, તેમના માટે પનીર ભુરજી ઉત્તમ વિકલ્પ છે. પનીર કેલ્શિયમ અને ગુણવત્તાયુક્ત પ્રોટીનનો સમૃદ્ધ સ્ત્રોત છે જે સ્નાયુઓને મજબૂતી આપે છે. ચોમાસામાં તાજા પનીરની સાથે શિમલા મરચાં (કેપ્સિકમ), ડુંગળી અને ટામેટા ઉમેરીને ઝટપટ ડ્રાય ભુરજી તૈયાર કરી શકાય છે. જો તમે વજન ઘટાડવાની જર્ની પર હોવ, તો આ ભુરજીને રોટલી વિના માત્ર બાઉલમાં લઈને પણ ખાઈ શકો છો, અથવા તો તેની સાથે ઘઉંની એક પાતળી રોટલી લઈ શકાય છે. આ ડિનર લાંબા સમય સુધી પેટ ભરેલું રાખે છે અને અનિચ્છનીય ક્રેવિંગ્સ બચાવે છે.
- મેટાબોલિઝમ બુસ્ટ કરતું મસાલા દલિયા અથવા કિનોવા
સામાન્ય રીતે ઘઉંના ફાડાનું દલિયા માત્ર સવારના નાસ્તામાં જ ખવાય છે તેવું નથી, રાત્રિના ભોજન માટે પણ તે અત્યંત ગુણકારી ઓપ્શન છે. ઘઉંનું દલિયા અથવા તો આજકાલ પ્રચલિત બનેલું કિનોવા ફાઈબરનો ભંડાર છે, જે ચોમાસા દરમિયાન તમારા ધીમા પડેલા મેટાબોલિઝમ (ચયાપચય દર) ને વેગ આપે છે. તેને બનાવવા માટે કૂકરમાં અડધી ચમચી તેલ લઈ રાઈ-જીરા અને મનપસંદ શાકભાજી સાંતળી લો, ત્યારબાદ તેમાં દલિયા ઉમેરી પાણી નાખીને બે સીટી વગાડી લો. દેખાવમાં સાદી લાગતી આ વાનગી સ્વાદમાં લજ્જતદાર અને પોષક તત્વોની દ્રષ્ટિએ સુપરફૂડ સમાન છે.