ન્યૂયોર્ક, 3 એપ્રિલ 2026: અમેરિકાએ રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા અને વિદેશી સપ્લાય ચેઇન પરની નિર્ભરતા ઘટાડવા માટે આયાતી પેટન્ટ દવાઓ પર 100 ટકા ટેરિફ લાદવાની જાહેરાત કરી છે. આ નીતિ હેઠળ, જે કંપનીઓ તેમનું ઉત્પાદન અમેરિકામાં ખસેડશે તેમને ટેક્સમાં રાહત મળશે, જ્યારે ભારત અને ચીન જેવા દેશોની જેનરિક દવાઓને હાલમાં આ દાયરામાંથી બહાર રાખવામાં આવી છે.
યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ આયાતી પેટન્ટ દવાઓ પર 100 ટકા સુધીનો ટેક્સ લાદશે. રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે આ પાછળ રાષ્ટ્રીય સુરક્ષાના જોખમો અને વિદેશી સપ્લાય ચેઇન પરની ભારે નિર્ભરતાને કારણ ગણાવ્યું છે. જારી કરાયેલી જાહેરાતમાં રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે કહ્યું કે દવાઓ અને તેની સાથે જોડાયેલા ઘટકો “એટલી માત્રામાં અને એવી પરિસ્થિતિઓમાં અમેરિકામાં આયાત કરવામાં આવી રહ્યા છે કે તે યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સની રાષ્ટ્રીય સુરક્ષાને નુકસાન પહોંચાડી શકે છે.”
આ જાહેરાત પેટન્ટ દવાઓ અને એક્ટિવ ફાર્માસ્યુટિકલ ઇન્ગ્રીડિયન્ટ્સને નિશાન બનાવે છે. આ નાગરિક આરોગ્ય સેવાઓ અને સૈન્ય સજ્જતા માટે અત્યંત મહત્વપૂર્ણ છે. વહીવટીતંત્રે ચેતવણી આપી હતી કે વિદેશી ઉત્પાદન પર નિર્ભરતા ભૌગોલિક રાજકીય અથવા આર્થિક સંકટ દરમિયાન “જીવનરક્ષક દવાઓ” ની ઉપલબ્ધતાને ખોરવી શકે છે.
આદેશ હેઠળ, મોટાભાગની આયાતી પેટન્ટ દવાઓ પર 100 ટકા મૂલ્ય-આધારિત ટેક્સ લાદવામાં આવશે. જે કંપનીઓ ઉત્પાદન અમેરિકામાં સ્થાનાંતરિત કરવાનું વચન આપશે, તેમણે 20 ટકાનો ઓછો ટેક્સ ચૂકવવો પડશે, જે ચાર વર્ષ પછી વધીને 100 ટકા થઈ જશે. જાહેરાતમાં અગ્રણી વ્યાપાર ભાગીદારો માટે અલગ-અલગ ટેક્સ દરોનો પણ ઉલ્લેખ છે. યુરોપિયન યુનિયન, જાપાન, દક્ષિણ કોરિયા અને સ્વિટ્ઝર્લેન્ડથી થતી આયાત પર લગભગ 15 ટકા જેટલો ઓછો ટેક્સ લાગશે, જ્યારે ઓર્ફન ડ્રગ્સ, ન્યુક્લિયર મેડિસિન અને જીન થેરાપી જેવી કેટલીક વિશેષ શ્રેણીઓને આ ટેક્સમાંથી મુક્તિ આપવામાં આવશે.
હાલમાં જેનરિક દવાઓ અને બાયોસિમિલર્સને આ ટેક્સ વ્યવસ્થામાંથી બહાર રાખવામાં આવ્યા છે. જાહેરાતમાં કહેવામાં આવ્યું છે કે, “જેનરિક દવાઓ અને તેની સાથે જોડાયેલા ઘટકો… આ સમયે ટેક્સ હેઠળ આવશે નહીં.”
અધિકારીઓએ જણાવ્યું હતું કે આ નીતિ ઘરેલું દવા ઉત્પાદનને મજબૂત કરવા અને સપ્લાય ચેઇનને સુરક્ષિત કરવાના વ્યાપક પ્રયાસોનો એક ભાગ છે. વ્હાઇટ હાઉસમાં અમેરિકન ટ્રેડ રિપ્રેઝન્ટેટિવ જેમીસન ગ્રીરે જણાવ્યું હતું કે ધ્યાન માત્ર ટેક્સ પર નથી પરંતુ ઉત્પાદનના લાંબા ગાળાના પુનર્ગઠન પર પણ છે. તેમણે કહ્યું, “મુદ્દો માત્ર ટેક્સના દરનો નથી પરંતુ તે સમજૂતીઓનો છે જે અમે દેશો અને કંપનીઓ સાથે કરી રહ્યા છીએ જેથી સપ્લાય ચેઇન સુરક્ષિત રહે અને ઉત્પાદન અમેરિકામાં થાય.”
તેમણે વધુમાં ઉમેર્યું હતું કે કંપનીઓ પહેલેથી જ આ નીતિ પર પ્રતિસાદ આપી રહી છે. અમેરિકામાં થઈ રહેલા રોકાણ તરફ ઈશારો કરતા તેમણે કહ્યું, “અમે નવા ફાર્માસ્યુટિકલ પ્લાન્ટ્સના નિર્માણમાં નક્કર પ્રગતિ જોઈ રહ્યા છીએ.” આ ટેક્સ 31 જુલાઈ 2026 થી તબક્કાવાર રીતે અમલમાં આવશે અને કેટલીક કંપનીઓને વર્તમાન સમજૂતીઓના આધારે સમયમર્યાદામાં છૂટ આપવામાં આવશે.
આ નિર્ણયની વૈશ્વિક દવા વ્યાપાર પર વ્યાપક અસર પડવાની શક્યતા છે, ખાસ કરીને એવા દેશો પર કે જે તૈયાર દવાઓ અને કાચા માલના મુખ્ય સપ્લાયર છે. ભારત અને ચીન વિશ્વમાં જેનરિક દવાઓ અને એક્ટિવ ફાર્માસ્યુટિકલ ઇન્ગ્રીડિયન્ટ્સના સૌથી મોટા ઉત્પાદકોમાં સામેલ છે, જે અમેરિકન બજારનો મોટો હિસ્સો સપ્લાય કરે છે. જોકે હાલમાં જેનરિક દવાઓ છૂટમાં છે, પરંતુ ભવિષ્યમાં ટેક્સ વધવા પર વૈશ્વિક દવાની કિંમતો અને સપ્લાય ચેઇન પર વ્યાપક અસર પડી શકે છે.
આ કિસ્સામાં લાગુ કરાયેલ ટ્રેડ એક્સપાન્શન એક્ટની કલમ 232 અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિને એવી આયાત પર પ્રતિબંધ લાદવાની મંજૂરી આપે છે જેને રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા માટે ખતરો માનવામાં આવે છે. આ જોગવાઈનો અગાઉ સ્ટીલ અને એલ્યુમિનિયમ પર ટેક્સ લાદવા માટે ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો હતો અને હવે તેને દવાઓ સુધી લંબાવવો એ વ્યાપાર નીતિમાં એક મહત્વપૂર્ણ ફેરફાર માનવામાં આવે છે.
વધુ વાંચો: 6 ભારતીય જહાજ સુરક્ષિત રીતે સ્ટ્રેટ ઓફ હોર્મુઝ પસાર થયા : વિદેશ મંત્રાલય
