નવી દિલ્હી, 25 ઓગસ્ટ 2026: ભારતીય નૌકાદળ 31 ઓગસ્ટ, 2026ના રોજ મુંબઈના નેવલ ડોકયાર્ડ ખાતે નિસ્તાર-ક્લાસના બીજા ડાઇવિંગ સપોર્ટ વેસલ (DSV) ‘નિપુણ’ ને નૌકાદળમાં સામેલ કરશે. આ વિશેષ જહાજના સામેલ થવાથી નૌકાદળની ઊંડા સમુદ્રમાં ડાઇવિંગ અને પાણીની અંદર સહાય પૂરી પાડવાની ક્ષમતામાં મહત્વપૂર્ણ વધારો થશે અને જહાજના નિર્માણથી લઈને તેની કાર્યરત સેવા સુધીની સફરમાં એક નવા અધ્યાયની શરૂઆત થશે.
વિશાખાપટ્ટનમ સ્થિત હિન્દુસ્તાન શિપયાર્ડ લિમિટેડ (HSL) દ્વારા સ્વદેશી રીતે ડિઝાઇન અને નિર્માણ કરવામાં આવેલ ‘નિપુણ’ ભારતની સંરક્ષણ ક્ષેત્રે જહાજ નિર્માણમાં આત્મનિર્ભરતા હાંસલ કરવાની દિશામાં એક મહત્વપૂર્ણ સીમાચિહ્નરૂપ છે. વિવિધ સાધનો અને સુવિધાઓથી સજ્જ કરવાની પ્રક્રિયા તેમજ વ્યાપક પરીક્ષણો પૂર્ણ થયા બાદ આ જહાજને 30 જુલાઈ, 2026ના રોજ ભારતીય નૌકાદળને સોંપવામાં આવ્યું હતું.
નિપુણ એ ડાઇવિંગ અને અંડરવોટર કામગીરીના વ્યાપક સ્પેક્ટ્રમને સપોર્ટ કરવા માટે રચાયેલ એક હેતુ-નિર્મિત પ્લેટફોર્મ છે. આ જહાજ આધુનિક ડાઇવિંગ સિસ્ટમ્સ અને અંડરવોટર ઇન્ટરવેન્શન ક્ષમતાઓથી સજ્જ છે, જે સમુદ્રમાં માંગવાળી પરિસ્થિતિઓમાં કામ કરતા ડાઇવર્સને સતત સપોર્ટ આપે છે. તે સબમરીન રેસ્ક્યૂ કામગીરીને સપોર્ટ કરવાની ભારતીય નૌકાદળની ક્ષમતામાં પણ વધારો કરશે.
આ જહાજ નેવિગેશન, પ્લેટફોર્મ મેનેજમેન્ટ અને ચોક્કસ સ્ટેશન કીપિંગ માટેની આધુનિક સિસ્ટમો ધરાવે છે, જે ડાઇવિંગ, અંડરવોટર ઇન્ટરવેન્શન અને તબીબી સપોર્ટ માટેની વિશિષ્ટ સુવિધાઓ દ્વારા પૂરક છે. આ ક્ષમતાઓ નિપુણને સપાટીની નીચે જટિલ કામગીરી માટે એકીકૃત પ્લેટફોર્મ તરીકે કામ કરવા માટે સક્ષમ બનાવે છે.
નિપુણનું આગામી કમિશનિંગ ભારતના દરિયાઈ હિતના વિસ્તારોમાં વિશિષ્ટ ડાઇવિંગ અને અંડરવોટર મિશન હાથ ધરવાની ભારતીય નૌકાદળની ક્ષમતાને વધુ મજબૂત બનાવશે. આ સ્વદેશી રીતે નિર્મિત પ્લેટફોર્મનો સમાવેશ નૌકાદળની ઓપરેશનલ જરૂરિયાતોના સમર્થનમાં તકનીકી રીતે અદ્યતન અને વિશિષ્ટ જહાજો પૂરા પાડવા માટે દેશના જહાજ નિર્માણ ઇકોસિસ્ટમની વધતી ક્ષમતાને પણ પ્રતિબિંબિત કરે છે.
