દક્ષિણ આફ્રિકાના તમિલ મૂળના નાવી પિલ્લાઈને મળશે નોબેલ શાંતિ પુરસ્કાર, ટ્રમ્પ ફરી વંચિત રહ્યા

નવી દિલ્હી, 9 ઓક્ટોબર 2026: નોબેલ કમિટીએ વર્ષ 2026 ના નોબેલ શાંતિ પુરસ્કાર માટે દક્ષિણ આફ્રિકાના તમિલ મૂળના પૂર્વ હાઈકોર્ટ જજ નવનેથમ નાવી પિલ્લાઈની પસંદગી કરી છે. નોબેલ પુરસ્કારના અધિકૃત સોશિયલ મીડિયા એકાઉન્ટ અનુસાર, આંતરરાષ્ટ્રીય કાયદો, ન્યાય અને શાંતિને પ્રોત્સાહિત કરવા માટેના તેમના ભગીરથ પ્રયાસો બદલ આ સર્વોચ્ચ સન્માન આપવાની ઘોષણા કરવામાં આવી છે. બીજી તરફ, નોબેલ શાંતિ પુરસ્કાર મેળવવાની ઈચ્છા અનેકવાર જાહેર કરી ચૂકેલા અમેરિકાના પૂર્વ પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ આ વર્ષે પણ આ પુરસ્કારથી વંચિત રહ્યા છે.

દક્ષિણ આફ્રિકામાં જન્મેલા નાવી પિલ્લાઈએ રંગભેદ વિરોધી લડતના મહાન નેતા નેલ્સન મંડેલા સહિત અનેક લડવૈયાઓની કાનૂની લડાઈ લડી હતી. તેઓ રવાંડા આંતરરાષ્ટ્રીય ક્રિમિનલ ટ્રિબ્યુનલમાં જજ તરીકે પણ સેવાઓ આપી ચૂક્યા છે. આ ઉપરાંત તેમણે ગાઝામાં ઈઝરાયેલની સૈન્ય કાર્યવાહી સામે પણ સતત અવાજ ઉઠાવ્યો છે અને યુદ્ધ અપરાધો તથા નરસંહાર માટે જવાબદાર લોકોને કાનૂની કટઘરામાં લાવવા મહત્વનું કામ કર્યું છે.

• નાવી પિલ્લાઈને શા માટે મળ્યો નોબેલ શાંતિ પુરસ્કાર?

યુદ્ધ અપરાધો સામે લડાઈ: તેમણે યુદ્ધ અપરાધો, માનવતા વિરુદ્ધના ગુનાઓ અને નરસંહાર જેવા ગંભીર કેસોમાં આંતરરાષ્ટ્રીય ન્યાયિક કાર્યવાહીને વેગ આપવા માટે મોટું યોગદાન આપ્યું છે.
રવાંડા નરસંહાર કેસમાં ઐતિહાસિક ભૂમિકા: રવાંડા આંતરરાષ્ટ્રીય ગુનાહિત ટ્રિબ્યુનલમાં જજ તરીકે સેવા આપતી વખતે તેમણે એવા ચુકાદાઓ આપ્યા હતા જેનાથી જાતીય હિંસાને માનવતા વિરુદ્ધના ગુના અને નરસંહાર તરીકે માન્યતા મળી હતી.
ભડકાઉ પ્રચાર સામે કાર્યવાહી: નરસંહાર માટે લોકોને ઉશ્કેરતા ભડકાઉ પ્રચાર વિરુદ્ધ ઐતિહાસિક કાનૂની કાર્યવાહી કરવામાં તેમની મહત્વની ભૂમિકા રહી છે.
રંગભેદ સામે સંગઠિત લડત: દક્ષિણ આફ્રિકામાં ભારતીય તમિલ મૂળના પરિવારમાં જન્મેલા પિલ્લાઈએ નાનપણથી જ રંગભેદ અને અસમાનતાનો સામનો કર્યો હતો. બાદમાં એક વકીલ અને જજ તરીકે તેમણે સમાન અધિકારો માટે સતત લડત આપી.
આંતરરાષ્ટ્રીય સંસ્થાઓને મજબૂત કરી: તેમણે દક્ષિણ આફ્રિકાની હાઈકોર્ટ, રવાંડાના આંતરરાષ્ટ્રીય ટ્રિબ્યુનલ, આંતરરાષ્ટ્રીય ગુનાહિત અદાલત અને સંયુક્ત રાષ્ટ્રમાં મહત્વપૂર્ણ જવાબદારીઓ નિભાવી છે. મ્યાનમાર વિરુદ્ધના નરસંહાર કેસમાં પણ તેમની ભૂમિકા મહત્વની રહી છે.
કાયદાના શાસનની વકાલત: નોબેલ કમિટીના જણાવ્યા મુજબ, વિશ્વમાં શાંતિ માત્ર સૈન્ય તાકાતથી નહીં પણ કાયદો, ન્યાય અને જવાબદેહીથી સ્થપાઈ શકે છે – આ વિચારને તેમણે જીવનભર પ્રોત્સાહન આપ્યું છે.

• તેમના કાર્યને શાંતિ સાથે કેવી રીતે જોડવામાં આવ્યું?

નોબેલ પુરસ્કાર સમિતિના તર્ક મુજબ, કાયમી શાંતિ માટે ‘ન્યાય’ સૌથી અનિવાર્ય શરત છે. જો યુદ્ધ, નરસંહાર અને માનવાધિકાર ઉલ્લંઘન માટે જવાબદાર લોકો સામે કાનૂની કાર્યવાહી થાય, તો જ પીડિતોને ન્યાય મળે છે અને ભવિષ્યમાં હિંસા રોકવાની શક્યતાઓ મજબૂત બને છે.