લખનૌઃ મહાકુંભમાં ઉપવાસ, સંયમ અને સત્સંગનાં કલ્પવાસનાં પાલન કરવાની માન્યતા છે. આ વર્ષે મહાકુંભમાં 10 લાખથી વધુ લોકોએ ધાર્મિક વિધિઓ મુજબ કલ્પવાસ કર્યો છે. એક પૌરાણિક માન્યતા છે કે માઘ મહિનામાં પ્રયાગરાજમાં સંગમ નદીના કિનારે કલ્પવાસ કરવાથી હજાર વર્ષ જેટલું તપસ્યાનું ફળ મળે છે.
કલ્પવાસ 12 ફેબ્રુઆરી, માઘ પૂર્ણિમાના દિવસે સમાપ્ત થાય છે. બધા કલ્પવાસીઓ વિધિ મુજબ પૂર્ણિમાના દિવસે પવિત્ર સંગમમાં સ્નાન કરીને તેમના કલ્પવાસ પૂર્ણ કરશે. પૂજા અને દાન પછી, કલ્પવાસીઓ તેમના કામચલાઉ રહેઠાણ છોડીને તેમના ઘરે પાછા ફરશે.
આ વર્ષે, દેશના ખૂણે ખૂણેથી લોકો મહાકુંભમાં સંગમના કિનારે કલ્પવાસ કરી રહ્યા છે. પદ્મ પુરાણ અનુસાર, પોષ પૂર્ણિમાથી માઘ પૂર્ણિમા સુધી એક મહિના સુધી સંગમ કિનારે ઉપવાસ અને સંયમ રાખતા સત્સંગ કરવાની પરંપરા છે.
કેટલાક લોકો પોષ મહિનાની એકાદશીથી માઘ મહિનાની દ્વાદશી સુધી કલ્પવાસ પણ કરે છે. 12 ફેબ્રુઆરીના રોજ, કલ્પવાસીઓ પવિત્ર સંગમમાં સ્નાન કરશે અને કલ્પવાસનો ઉપવાસ પૂર્ણ કરશે. કલ્પવાસ ભગવાન દત્તાત્રેય દ્વારા પદ્મ પુરાણમાં દર્શાવેલ નિયમો અનુસાર પૂર્ણ થાય છે. કલ્પવાસીઓ સંગમમાં સ્નાન કરશે અને નિયમ મુજબ તેમના તીર્થ પુજારીઓ સાથે પૂજા કરશે અને કલ્પવાસ વ્રત પૂર્ણ કરશે.