ભોપાલ, 21 નવેમ્બર 2026: ભોપાલના વૈજ્ઞાનિકોએ મરઘાંને બર્ડ ફ્લૂ (એવિયન ઈન્ફલ્યુએન્ઝા) સામે રક્ષણ આપવા માટે પ્રથમ સ્વદેશી રસી વિકસાવી છે. કૃષિ મંત્રી શિવરાજ સિંહ ચૌહાણે શુક્રવારે ભોપાલમાં આ રસીનું અનાવરણ કર્યું.
ભોપાલ સ્થિત ‘ઇન્ડિયન કાઉન્સિલ ઓફ એગ્રિકલ્ચરલ રિસર્ચ (ICAR) – નેશનલ ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઓફ હાઇ સિક્યોરિટી એનિમલ ડિસીઝિસ (NIHSAD)’ ના વૈજ્ઞાનિકોએ H5N1 વાયરસ સામે લડવા માટે સક્ષમ એક રસી વિકસાવી છે; આ વાયરસ ‘બર્ડ ફ્લૂ’ માટે જવાબદાર છે. અપેક્ષા છે કે આ રસી મરઘીઓને છ મહિના સુધી સુરક્ષા પૂરી પાડશે. વૈજ્ઞાનિકોના જણાવ્યા અનુસાર, આ રસીના એક ડોઝનો અંદાજિત ખર્ચ એકથી બે રૂપિયાની વચ્ચે હોઈ શકે છે.
શિવરાજ સિંહ ચૌહાણે રસીને વહેલી તકે બજારમાં લાવવા માટે સૂચનાઓ આપી. તેમણે એવી પણ જાહેરાત કરી કે નિષાદમાં 300 કરોડ રૂપિયાના ખર્ચે ટૂંક સમયમાં એક BSL-4 લેબ સ્થાપવામાં આવશે.
આ કાર્યક્રમમાં, રસી વિકસાવનાર ટીમના આઠ વૈજ્ઞાનિકોનું સન્માન કરવામાં આવ્યું. રસી વિકસાવવાનું કામ સપ્ટેમ્બર 2025માં શરૂ થયું હતું.
ભોપાલ સ્થિત ICAR-NIHSAD ખાતે, નિયામક ડૉ. અનિકેત સન્યાલના માર્ગદર્શન હેઠળ અને વૈજ્ઞાનિક ડૉ. એસ. નાગરાજનના નેતૃત્વમાં આઠ વૈજ્ઞાનિકોની એક ટીમે આ રસી વિકસાવી છે.
ICARના મહાનિર્દેશક ડૉ. એમ. એલ. જાટના જણાવ્યા અનુસાર, આ જીવલેણ H5N1 વાયરસ વેરિઅન્ટ ‘ક્લેડ 2.3.2.1a’ (Clade 2.3.2.1a) માટેની વિશ્વની પ્રથમ રસી છે.
આનાથી મરઘાઉછેર કેન્દ્રોમાં મોટા પાયે થતા નુકસાનને રોકવામાં મદદ મળશે. અત્યાર સુધી, જ્યારે પણ આ રોગનો ફેલાવો થતો, ત્યારે તમામ મરઘીઓને મારી નાખવી પડતી હતી.
વધુ વાંચો: સીમિત વિચારસરણી છોડો, નવી સંભાવનાઓને પાંખો આપો: યુવાનોને PM મોદીનો સંદેશ








