નવી દિલ્હી, 24 સપ્ટેમ્બર 2026: ભારત સરકારે સ્થાનિક ખાદ્ય તેલના ભાવને નિયંત્રિત કરવા, ગ્રાહકોને રાહત આપવા અને આંતરરાષ્ટ્રીય ખાદ્ય તેલના ભાવમાં થયેલા તીવ્ર વધારાને કારણે ઉદ્ભવતા ફુગાવાના દબાણને ઘટાડવાના હેતુથી મુખ્ય આયાતી ક્રૂડ ખાદ્ય તેલ પરની બેઝિક કસ્ટમ્સ ડ્યુટી (BCD) ઘટાડી છે. તદનુસાર, ક્રૂડ સનફ્લાવર ઓઈલ પર BCD 10 ટકાથી ઘટાડીને શૂન્ય કરવામાં આવી છે, જ્યારે ક્રૂડ સોયાબીન ઓઈલ અને ક્રૂડ પામ ઓઈલ પર BCD 10 ટકાથી ઘટાડીને 5 ટકા કરવામાં આવી છે. સરકારે સાથોસાથ અનુરૂપ રિફાઇન્ડ ખાદ્ય તેલ પર લાગુ પડતી BCD માં ઘટાડો કર્યો છે, જ્યારે ક્રૂડ અને રિફાઇન્ડ ખાદ્ય તેલ વચ્ચે 19.25 ટકાનો આયાત ડ્યુટી તફાવત જાળવી રાખ્યો છે.
ડ્યુટીનું આ વ્યાજબીકરણ આંતરરાષ્ટ્રીય ખાદ્ય તેલના ભાવમાં થયેલા વધારા અને તેના પરિણામે સ્થાનિક લેન્ડેડ ખર્ચ અને રિટેલ ભાવમાં થયેલા વધારાને ધ્યાનમાં લે છે. આયાત ડ્યુટી એ આયાતી ખાદ્ય તેલના લેન્ડેડ ખર્ચનો એક મહત્વપૂર્ણ ઘટક છે અને તેથી, સ્થાનિક બજારના ભાવ પર તેની અસર પડે છે. ક્રૂડ ખાદ્ય તેલ પર BCDમાં ઘટાડાથી તેમના લેન્ડેડ ખર્ચમાં ઘટાડો થશે અને સ્થાનિક સપ્લાય ચેઇન દ્વારા ગ્રાહકો સુધી આ લાભ પહોંચાડવામાં સરળતા રહેશે તેવી અપેક્ષા છે. આ પગલાંનો ઉદ્દેશ્ય ખાદ્ય પદાર્થોના ભાવ અને એકંદર ફુગાવાના દબાણને નિયંત્રિત કરવાના વ્યાપક ઉદ્દેશ્યમાં યોગદાન આપવાની સાથે ગ્રાહકોને રાહત આપવાનો છે. દેશી રિફાઇનિંગ ક્ષમતાના ઉપયોગને ટેકો આપવા અને રિફાઇન્ડ ખાદ્ય તેલની વધુ પડતી આયાતને પ્રોત્સાહિત ન કરવા માટે સરકારે ક્રૂડ અને રિફાઇન્ડ ખાદ્ય તેલ વચ્ચે ડ્યુટીનો તફાવત જાળવી રાખ્યો છે. આ પગલાંથી દેશમાં મૂલ્યવર્ધનને ટેકો મળવાની સાથે સ્થાનિક રિફાઇનર્સ માટે વધુ સમાન તકો પૂરી પડશે તેવી અપેક્ષા છે.
-
ગ્રાહકના લાભ માટે ઉદ્યોગને એડવાઇઝરી
આયાત ડ્યુટીમાં ઘટાડાથી થતો પૂરો લાભ ગ્રાહકો સુધી પહોંચાડવામાં આવે તે સુનિશ્ચિત કરવા સરકારે ખાદ્ય તેલ એસોસિએશનો અને ઉદ્યોગના હિતધારકોને એક એડવાઇઝરી પણ જારી કરી છે. ઉદ્યોગના હિતધારકોને લેન્ડેડ ખર્ચમાં થયેલા ઘટાડા અનુસાર તેમના પ્રાઇસ ટુ ડિસ્ટ્રિબ્યુટર્સ (PTD) અને મેક્સિમમ રિટેલ પ્રાઇસ (MRP) માં તાત્કાલિક સુધારો કરવાનો આગ્રહ કરવામાં આવ્યો છે. ખાદ્ય તેલ એસોસિએશનોને પણ આગ્રહ કરવામાં આવ્યો છે કે તેઓ તેમના સભ્યોને કોઈપણ વિલંબ વિના અનુરૂપ ભાવ ઘટાડાનો અમલ કરવા સલાહ આપે. સરકાર આંતરરાષ્ટ્રીય ખાદ્ય તેલ બજારો અને સ્થાનિક ભાવની સ્થિતિ પર સતત નજર રાખશે અને ખેડૂતો તથા સ્થાનિક ખાદ્ય તેલ ઉદ્યોગ માટે સંતુલિત નીતિગત વાતાવરણ જાળવી રાખીને ગ્રાહકોના હિતોનું રક્ષણ કરવા માટે જરૂરિયાત મુજબ યોગ્ય પગલાં લેશે.


