અપૂરતી ઊંઘ ગંભીર બીમારીઓનું નોતરું, હાર્ટ એટેક અને ડાયાબિટીસનું જોખમ વધ્યું
આજના ભાગદોડભર્યા જીવનમાં અને ડિજિટલ યુગમાં લોકો પોતાની ઊંઘ સાથે બાંધછોડ કરી રહ્યા છે, જે લાંબે ગાળે જીવલેણ સાબિત થઈ શકે છે. નિષ્ણાતોના મતે, અપૂરતી ઊંઘ એ માત્ર થાકનું કારણ નથી, પરંતુ તે અનેક ગંભીર શારીરિક અને માનસિક રોગોનું મૂળ છે. મોડી રાત સુધી મોબાઈલનો વપરાશ અને બદલાતી જીવનશૈલીને કારણે ઊંઘની સમસ્યા હવે ઘરે-ઘરે જોવા મળી રહી છે.
વર્તમાન સમયમાં ઊંઘ ન આવવા પાછળ અનેક પરિબળો જવાબદાર છે. મોડી રાત સુધી સ્માર્ટફોનનો ઉપયોગ, સતત સ્ક્રીન સામે કામ કરવું, ઓફિસનું ટેન્શન અને અનિયમિત દિનચર્યા મુખ્ય કારણો છે. લેડી હાર્ડિંગ હોસ્પિટલના મેડિસિન વિભાગના ડિરેક્ટર ડૉ. એલ.એચ. ઘોટકર જણાવે છે કે, કામના ભારણને લીધે અથવા સતત ચિંતા અને વધુ પડતા વિચારો (ઓવરથિંકિંગ) ને કારણે લોકો સમયસર ઊંઘી શકતા નથી. આ ઉપરાંત મોડી રાત્રે કેફીનયુક્ત પીણાં (ચા-કોફી) નું સેવન પણ ઊંઘમાં ખલેલ પહોંચાડે છે.
- અપૂરતી ઊંઘથી કયા રોગો થઈ શકે?
લાંબા સમય સુધી ઊંઘનો અભાવ શરીરમાં હોર્મોનલ અસંતુલન પેદા કરે છે. જેના કારણે નીચે મુજબની ગંભીર અસરો થઈ શકે છે. હાઈ બ્લડ પ્રેશર અને હૃદયની બીમારીઓનું જોખમ અનેકગણું વધી જાય છે. ઊંઘ પૂરી ન થવાથી પાચનતંત્ર અને મેટાબોલિઝમ પર અસર પડે છે, જે ડાયાબિટીસ અને મેદસ્વીતા તરફ દોરી જાય છે. શરીરની ચેપ સામે લડવાની શક્તિ ઘટે છે, જેથી વ્યક્તિ વારંવાર બીમાર પડે છે.
ઊંઘની અછતના લક્ષણો શરૂઆતમાં સામાન્ય લાગે છે, પરંતુ તેને અવગણવા જોઈએ નહીં. દિવસભર સતત થાક લાગવો, કામમાં ધ્યાન ન પરોવી શકવું (એકાગ્રતાનો અભાવ), માથાનો દુખાવો, સતત બગાસું આવવું અને નાની નાની વાતોમાં ચીડિયાપણું આવવું એ તેના મુખ્ય સંકેતો છે. લાંબા ગાળે આ સ્થિતિ યાદશક્તિ નબળી પડવા અને નિર્ણય લેવાની ક્ષમતા પર પણ માઠી અસર કરે છે.
-
સ્વસ્થ ઊંઘ માટે શું કરવું?
તંદુરસ્ત રહેવા માટે ડોક્ટરો કેટલીક મહત્વની ટિપ્સ આપી રહ્યા છે. દરરોજ સૂવાનો અને ઉઠવાનો એક નિશ્ચિત સમય નક્કી કરો. સૂવાના એક કલાક પહેલા મોબાઈલ, ટીવી અને લેપટોપથી દૂર રહો. રાત્રે હળવો ખોરાક લો અને સૂતા પહેલા ભારે કસરત ટાળો. બેડરૂમમાં શાંતિ અને અંધારું હોય તેવું આરામદાયક વાતાવરણ જાળવો. માનસિક તણાવ ઘટાડવા માટે નિયમિત ધ્યાન અથવા હળવી કસરતનો સહારો લો.
