નવી દિલ્હી, 21 ઓગસ્ટ 2026: જુલાઈ મહિનામાં દેશભરમાં પેપર લીક અને અન્ય મુદ્દાઓને લઈને થયેલા પ્રચંડ વિદ્યાર્થી આંદોલન અને વિરોધ પ્રદર્શનો દરમિયાન વિદ્યાર્થીઓ સામે નોંધાયેલી પોલીસ ફરિયાદોને પરત ખેંચવા માટે કેન્દ્ર સરકારે એક મોટું પગલું ભર્યું છે. કેન્દ્ર સરકારે સુપ્રીમ કોર્ટમાં એક વિશેષ અરજી દાખલ કરવાનો નિર્ણય લીધો છે, જેના દ્વારા બંધારણના અનુચ્છેદ 142 હેઠળ મળતી વિશેષ સત્તાનો ઉપયોગ કરીને પ્રદર્શનકારી વિદ્યાર્થીઓ સામેની તમામ FIR રદ કરવાની અપીલ કરવામાં આવશે. સૉલિસિટર જનરલ તુષાર મહેતાએ સોમવારે ચીફ જસ્ટિસ ઑફ ઇન્ડિયા સૂર્યકાંતની અધ્યક્ષતાવાળી બેંચ સમક્ષ આ મામલો રજૂ કરીને વહેલી સુનાવણીની માંગ કરી છે.
આ પગલું એટલા માટે પણ અત્યંત મહત્વનું છે કારણ કે CJP દ્વારા આગામી 5 સપ્ટેમ્બરના રોજ દિલ્હીમાં ફરીથી એક વિશાળ વિરોધ માર્ચ યોજવાની જાહેરાત કરવામાં આવી છે. અગાઉ જુલાઈના આંદોલન બાદ થયેલી ચર્ચા મુજબ વિદ્યાર્થીઓ પરના કેસો પાછા ખેંચવાની માંગ કરવામાં આવી હતી. હવે કેન્દ્ર સરકારના આ પગલાથી આ વિવાદનો સુખદ અંત આવવાની સંભાવના વ્યક્ત કરવામાં આવી રહી છે. કાયદાકીય પ્રક્રિયા મુજબ, એકવાર પોલીસ ફરિયાદ દાખલ થઈ ગયા બાદ સરકાર સીધી રીતે તેને રદ કરી શકતી નથી. પોલીસે તપાસ પૂર્ણ કરીને ક્લોઝર રિપોર્ટ મેજિસ્ટ્રેટ સમક્ષ મૂકવો પડે છે, જેને સ્વીકારવો કે ન સ્વીકારવો તે કોર્ટના અધિકાર ક્ષેત્રમાં આવે છે. આ લાંબી અને જટિલ પ્રક્રિયાથી બચવા અને વિદ્યાર્થીઓને ઝડપી ન્યાય અપાવવા માટે સુપ્રીમ કોર્ટના ‘સંપૂર્ણ ન્યાય’ આપતા અનુચ્છેદ 142 નો સહારો લેવામાં આવી રહ્યો છે.
-
કોને મળશે રાહત અને કોને નહીં?
અગાઉની સુનાવણીમાં સરકાર દ્વારા સ્પષ્ટ કરવામાં આવ્યું હતું કે આ રાહત માત્ર સામાન્ય વિરોધ પ્રદર્શન કરનાર વિદ્યાર્થીઓ માટે જ છે. પ્રદર્શન દરમિયાન હત્યા, બળાત્કાર, અપહરણ અને અન્ય ગંભીર ગુનાઓમાં સંડોવાયેલા 2873 લોકો સામેની કાનૂની તપાસ યથાવત રહેશે. સરકારનું વલણ છે કે નિર્દોષ વિદ્યાર્થીઓના ભવિષ્યને ધ્યાનમાં રાખીને મામલાઓ ખતમ થવા જોઈએ, પરંતુ અસામાજિક તત્વો સામે કાયદાકીય કાર્યવાહી ચાલુ રહેવી જોઈએ. હવે તમામની નજર સુપ્રીમ કોર્ટની આગામી સુનાવણી અને 5 સપ્ટેમ્બરના માર્ચ પૂર્વે લેવાનાર નિર્ણયો પર છે.
