ભારત અને EU વચ્ચે EV બેટરી રિસાયક્લિંગ માટે રૂ. 169 કરોડના સંયુક્ત પ્રોજેક્ટની જાહેરાત
નવી દિલ્હી, 6 મે 2026: ભારત સરકાર અને યુરોપિયન યુનિયન (ઈયુ) એ ગ્રીન અને ક્લીન એનર્જીના ક્ષેત્રમાં એક ઐતિહાસિક કદમ ઉઠાવતા ઈવી બેટરી રિસાયક્લિંગ ટેકનોલોજી માટે દરખાસ્તો મંગાવવાની જાહેરાત કરી છે. ભારત-ઈયુ ટ્રેડ એન્ડ ટેકનોલોજી કાઉન્સિલના માળખા હેઠળ આ ત્રીજા સંકલિત આમંત્રણની શરૂઆત 5 મે 2026 ના રોજ કરવામાં આવી હતી, જેનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય લિથિયમ અને કોબાલ્ટ જેવા જટિલ કાચા માલની સુરક્ષા સુનિશ્ચિત કરવાનો છે. આ મહત્વાકાંક્ષી પહેલ માટે કુલ રૂ. 169 કરોડનું સંયુક્ત ભંડોળ ફાળવવામાં આવ્યું છે. આ પ્રોજેક્ટને યુરોપિયન યુનિયનના ‘હોરાઇઝન યુરોપ પ્રોગ્રામ’ અને ભારતના ‘ભારે ઉદ્યોગ મંત્રાલય’ દ્વારા સંયુક્ત રીતે ટેકો આપવામાં આવશે. આ માટે દરખાસ્ત સબમિટ કરવાની અંતિમ તારીખ 15 સપ્ટેમ્બર 2026 નક્કી કરવામાં આવી છે.
આ કાર્યક્રમ હેઠળ વિકસાવવામાં આવનારી ટેકનોલોજીના પાસાઓ પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરશે. લિથિયમ, ગ્રેફાઇટ અને કોબાલ્ટ જેવા કિંમતી ખનિજોનો મહત્તમ રિકવરી રેટ મેળવવો. બેટરી એકત્રીકરણ માટે સુરક્ષિત અને ડિજિટલાઇઝ્ડ સિસ્ટમ્સનો વિકાસ. ભારતમાં સંયુક્ત રીતે પાયલોટ લાઇન સ્થાપવામાં આવશે, જે સંશોધકો અને સ્ટાર્ટઅપ્સને ઔદ્યોગિક સ્તરે ટેકનોલોજીના પ્રદર્શનમાં મદદ કરશે. બેટરીના બીજા વપરાશ માટે ઉચ્ચ સુરક્ષા માપદંડો નક્કી કરવાનો સમાવેશ થાય છે.
પ્રો. અજય કુમાર સૂદએ આ ભાગીદારીને ભારત-EU સંબંધોની મહત્વપૂર્ણ ક્ષણ ગણાવી હતી અને ભારતના ઝડપથી વધતા EV માર્કેટ માટે મજબૂત રિસાયક્લિંગ ઇકોસિસ્ટમની જરૂરિયાત પર ભાર મૂક્યો હતો. તેમણે જણાવ્યું કે આ ગ્રીન ટ્રાન્ઝિશન દ્વારા ખનિજ સુરક્ષા અને આબોહવા લક્ષ્યોમાં સીધું રોકાણ કરવામાં આવશે. તેમણે આ પહેલને સર્ક્યુલર ઇકોનોમી તરફ ભારતની મોટી છલાંગ ગણાવી હતી, જે અસંગઠિત ક્ષેત્રને મુખ્ય પ્રવાહમાં જોડશે. આ સહયોગથી ભારત અને યુરોપ વચ્ચેની વેલ્યુ ચેઇન મજબૂત બનશે અને આવતીકાલની વ્યૂહાત્મક સામગ્રી અર્થવ્યવસ્થાની અંદર જ જળવાઈ રહેશે તેવી આશા વ્યક્ત કરવામાં આવી છે.
આ પણ વાંચોઃ ભારત-પાક. વચ્ચે દ્વિપક્ષીય ખેલ સંબંધો પર પ્રતિબંધ યથાવત: આંતરરાષ્ટ્રીય સ્પર્ધાઓમાં આમને-સામને ટકરાશે
