નવી દિલ્હી, 3 સપ્ટેમ્બર, 2026 – ભારતીય વાયુસેનાના ભૂતપૂર્વ ગ્રુપ કેપ્ટન અને વીર ચક્ર વિજેતા અભિનંદન વર્ધમાન ગોવાસ્થિત પ્રાદેશિક એરલાઇન FLY91માં પાયલટ તરીકે જોડાયા છે. વર્ષ 2019માં પાકિસ્તાન સાથેના હવાઈ યુદ્ધ બાદ વ્યાપકપણે જાણીતા બનેલા વર્ધમાન ઈન્ડિયન એરફોર્સ (IAF)ની તેમની સેવા પૂર્ણ કર્યા પછી અને સંરક્ષણ મંત્રાલય પાસેથી જરૂરી નો-ઓબ્જેક્શન સર્ટિફિકેટ (NOC) મેળવ્યા બાદ ઓગસ્ટમાં આ એરલાઇનમાં જોડાયા હોવાના અહેવાલ છે. મીડિયા અહેવાલો અનુસાર, વર્ધમાને આ વર્ષે 31 માર્ચે ભારતીય વાયુસેના છોડી દીધી હતી.
મિગ-21 માંથી પાકિસ્તાનનું F-16 તોડી પાડ્યું હતું
ફેબ્રુઆરી 2019માં જ્યારે ભારતની બાલાકોટ એર સ્ટ્રાઈક પછી તંગદિલી વધી ગઈ હતી ત્યારે અભિનંદન વર્ધમાન શ્રીનગર સ્થિત 51 સ્ક્વોડ્રનમાં સેવા આપી રહ્યા હતા. 26 ફેબ્રુઆરી 2019ના રોજ વાયુસેનાએ પાકિસ્તાનના બાલાકોટમાં જૈશ-એ-મોહમ્મદના અડ્ડા પર એર સ્ટ્રાઈક કરી હતી. પુલવામામાં CRPFના કાફલા પર થયેલા આતંકવાદી હુમલામાં 40 જવાનો શહીદ થયાના થોડા દિવસો બાદ આ કાર્યવાહી કરવામાં આવી હતી.
બીજા જ દિવસે પાકિસ્તાની ફાઇટર એરક્રાફ્ટ લાઇન ઓફ કંટ્રોલ (LoC) તરફ આગળ વધ્યા હતા જેના પગલે ભારતીય વાયુસેનાએ પોતાના વિમાનોને રવાના કર્યા. વર્ધમાન તે સમયે વિંગ કમાન્ડર હતા. તેઓ મિગ-21 બાઇસન ઉડાવી રહ્યા હતા ત્યારે તેમણે પાકિસ્તાની F-16 સાથે મુકાબલો કર્યો હતો. વાયુસેનાના જણાવ્યા અનુસાર તેમણે પોતાના વિમાનને ગોળી વાગતા પહેલા પાકિસ્તાની ફાઇટર જેટને તોડી પાડ્યું હતું.
તેઓ પાકિસ્તાનના કબજા હેઠળના વિસ્તારમાં ઈજેક્ટ (બહાર નીકળી) થઈ ગયા હતા અને ત્યારબાદ પાકિસ્તાની સેના દ્વારા તેમને કસ્ટડીમાં લેવામાં આવ્યા હતા. રાજનૈતિક અને રાજકીય દબાણ બાદ તેઓ ત્રણ દિવસ પછી ભારત પરત ફર્યા હતા. વર્ષ 2021માં વર્ધમાનને આ હવાઈ મુકાબલા દરમિયાન તેમની બહાદુરી માટે ભારતનો ત્રીજો સૌથી મોટો યુદ્ધકાલીન વીરતા પુરસ્કાર ‘વીર ચક્ર’ એનાયત થયો હતો. બાદમાં તેમને ગ્રુપ કેપ્ટનના હોદ્દા પર બઢતી આપવામાં આવી હતી.
અભિનંદન વર્ધમાન નિવૃત્ત થયા
કોઈ લશ્કરી પાયલટ સીધા સક્રિય સેવામાંથી ખાનગી કોમર્શિયલ એરલાઇનમાં જોડાઈ શકતા નથી. સશસ્ત્ર દળો છોડનારા પાત્ર પાયલટોએ નાગરિક ઉડ્ડયન ક્ષેત્રમાં પ્રવેશતા પહેલા કેટલીક સત્તાવાર પ્રક્રિયાઓ પૂર્ણ કરવી પડે છે. અહેવાલો અનુસાર વર્ધમાને પોતાની સેવા પૂર્ણ કર્યા પછી સંરક્ષણ મંત્રાલય પાસેથી નો-ઓબ્જેક્શન સર્ટિફિકેટ મેળવ્યું હતું અને ત્યારબાદ તેઓ FLY91માં જોડાયા છે.
લશ્કરી પાયલટો વિવિધ રીતે ભારતીય વાયુસેના છોડી શકે છે. શોર્ટ સર્વિસ કમિશનના અધિકારીઓ તેમની નિયત સેવા અવધિ પૂર્ણ કર્યા પછી આમ કરી શકે છે, જ્યારે પરમેનન્ટ કમિશનના અધિકારીઓ સમય પહેલા નિવૃત્તિ (પ્રી-મેચ્યોર રિટાયરમેન્ટ) લઈને અથવા પેન્શનપાત્ર સેવા પૂર્ણ કર્યા પછી સેવાનિવૃત્ત થઈ શકે છે. આવા કિસ્સાઓમાં એર ફોર્સ હેડક્વાર્ટર અને સંરક્ષણ મંત્રાલય પાસેથી સત્તાવાર NOC જરૂરી હોય છે.
IAF ના પાયલટો કોમર્શિયલ એરલાઇન્સમાં જોડાઈ શકે છે
ભારતીય સશસ્ત્ર દળોના લાયકાત ધરાવતા પાયલટો જરૂરી પ્રક્રિયાઓ પૂર્ણ કર્યા પછી નાગરિક એરલાઇન્સમાં નોકરી કરી શકે છે. ભૂતપૂર્વ લશ્કરી પાયલટોની કોમર્શિયલ એવિએશન સેક્ટરમાં ખૂબ જ માગ હોય છે, કારણ કે તેમની પાસે ઉડાનનો બહોળો અનુભવ, શ્રેષ્ઠ તાલીમ અને મુશ્કેલ પરિસ્થિતિઓમાં પણ વિમાન સંભાળવાની ક્ષમતા હોય છે. જોકે, માત્ર લશ્કરી ઉડાનનો અનુભવ જ પાયલટને નાગરિક એરલાઇન માટે પેસેન્જર એરક્રાફ્ટ ઉડાડવાની તાત્કાલિક મંજૂરી આપતો નથી.


