માલદીવ અને ભારત વચ્ચે ફાવરા-UPI ક્રોસ-બોર્ડર પેમેન્ટ કોરિડોર કાર્યરત થયો
નવી દિલ્હી, 31 જુલાઈ 2026: માલદીવ મોનેટરી ઓથોરિટી (MMA) એ 30 જુલાઈ 2026 ના રોજ માલદીવ ઇન્સ્ટન્ટ પેમેન્ટ સિસ્ટમ ‘ફાવરા’ અને ભારતના યુનિફાઇડ પેમેન્ટ્સ ઇન્ટરફેસ (UPI) વચ્ચેના સંકલનની સફળ શરૂઆતની જાહેરાત કરી છે. આ માલદીવ અને ભારત વચ્ચે ક્રોસ-બોર્ડર ડિજિટલ નાણાકીય કનેક્ટિવિટી અને દ્વિપક્ષીય આર્થિક સહયોગમાં એક પરિવર્તનકારી માઇલસ્ટોન દર્શાવે છે.
આ વિકાસના મુખ્ય લક્ષણો:
રીઅલ-ટાઇમ ટ્રાન્સફર: નવી સેવા માલદીવમાં રહેલા વ્યક્તિઓને ‘ફાવરા’ નો ઉપયોગ કરીને ભારતમાં લાભાર્થીઓને રીઅલ ટાઇમમાં ફંડ ટ્રાન્સફર કરવાની સુવિધા આપે છે. વ્યવહારો માલદીવિયન રૂફિયા (MVR) માં શરૂ કરવામાં આવે છે અને UPI દ્વારા ભારતીય રૂપિયામાં પ્રાપ્તકર્તાઓને જમા કરવામાં આવે છે.
પ્રારંભિક તબક્કાની ભાગીદારી: આ સેવાની શરૂઆત બે સ્થાનિક બેંકોની ભાગીદારી સાથે થઈ છે: બેંક ઓફ માલદીવ પીએલસી (Bank of Maldives Plc) અને માલદીવ ઇસ્લામિક બેંક પીએલસી. આ બેંકોના ગ્રાહકો તેમની મોબાઇલ બેંકિંગ એપ્લિકેશન્સ અને ‘ફાવરા’ પેમેન્ટ રેઇલનો ઉપયોગ કરીને ભારતમાં UPI-સક્ષમ બેંક ખાતાઓમાં સીધા પર્સન-ટુ-પર્સન (P2P) ટ્રાન્સફર શરૂ કરી શકે છે.
મંજૂર થયેલી શ્રેણીઓ: મંજૂર થયેલી નાણાં ટ્રાન્સફર શ્રેણીઓમાં ફોરેન ઇનવર્ડ અને ફોરેન આઉટવર્ડ રેમિટન્સ બંને હેઠળ પરિવારના નિભાવ સંબંધિત રેમિટન્સ, તેમજ ફોરેન આઉટવર્ડ રેમિટન્સ હેઠળ મંજૂર કરાયેલી ભેટ સંબંધિત રેમિટન્સનો સમાવેશ થાય છે.
સહયોગી સિદ્ધિ: આ અમલીકરણ MMA, રિઝર્વ બેંક ઓફ ઇન્ડિયા (RBI), NPCI ઇન્ટરનેશનલ પેમેન્ટ્સ લિમિટેડ (NIPL), સહભાગી નાણાકીય સંસ્થાઓ અને બંને દેશોના અન્ય હિતધારકો વચ્ચેના સાતત્યપૂર્ણ સહયોગને દર્શાવે છે.
‘ફાવરા-UPI’ સંકલન માટેનો કરાર જુલાઈ 2025 માં NIPL અને MMA વચ્ચે થયો હતો. ટેસ્ટિંગ, સર્ટિફિકેશન, ઓનબોર્ડિંગ અને લાઈવ વેરિફિકેશન માટેની ઝડપી 10-દિવસની સમયમર્યાદા બાદ, કોરિડોરે પૂર્ણ ઓપરેશનલ સજ્જતા પ્રાપ્ત કરી લીધી છે. સહયોગના આગામી તબક્કામાં QR-આધારિત મર્ચન્ટ પેમેન્ટ્સ અને અન્ય નવીન ડિજિટલ પેમેન્ટ સેવાઓ સહિત વધારાના ક્રોસ-બોર્ડર પેમેન્ટ યુઝ કેસ રજૂ કરવામાં આવશે, જે માલદીવ અને ભારત વચ્ચેના આર્થિક અને નાણાકીય સંબંધોને વધુ મજબૂત કરશે. હવે કંબોડિયા, સિંગાપુર, યુનાઇટેડ આરબ અમીરાત, ફ્રાન્સ, મોરેશિયસ, નેપાળ, ભૂટાન, કતાર અને શ્રીલંકા – જે ભારતીય મુસાફરોને UPI દ્વારા વિદેશમાં સીમલેસ પેમેન્ટ કરવાની સુવિધા આપે છે.
