કોલકાતા, 18 જૂન 2026: પશ્ચિમ બંગાળમાં મુખ્યમંત્રી મમતા બેનર્જીની રાજકીય મુશ્કેલીઓનો અંત આવવાનું નામ નથી લઈ રહ્યો. એક તરફ સત્તાધારી તૃણમૂલ કોંગ્રેસ આંતરિક જૂથબંધી અને મોટા બળવાનો સામનો કરી રહી છે, ત્યાં બીજી તરફ હવે કલકત્તા હાઈકોર્ટે પણ મમતા કેમ્પને જોરદાર ફટકો આપ્યો છે. હાઈકોર્ટે ટીએમસીના બળવાખોર ધારાસભ્ય ઋતબ્રત બેનર્જીને પશ્ચિમ બંગાળ વિધાનસભામાં વિરોધ પક્ષના નેતા તરીકે માન્યતા આપવાના વિધાનસભા અધ્યક્ષ (સ્પીકર) રથેન્દ્ર બોઝના નિર્ણય પર સ્ટે આપવાનો સ્પષ્ટ ઈનકાર કરી દીધો છે. કોર્ટના આ વલણથી પક્ષની અંદર મમતા બેનર્જી વિરૂદ્ધ બળવો કરનારા જૂથને મોટું કાનૂની પીઠબળ મળી ગયું છે.
સમગ્ર વિવાદની વિગત એવી છે કે, પશ્ચિમ બંગાળ વિધાનસભાની ચૂંટણીમાં ટીએમસીને 80 બેઠકો મળ્યા બાદ મુખ્ય વિપક્ષી પાર્ટી હોવાના નાતે નિયમ મુજબ વિપક્ષના નેતાનું પ્રતિષ્ઠિત પદ ટીએમસીને મળવાનું હતું. પક્ષના સત્તાવાર નેતૃત્વએ વરિષ્ઠ ધારાસભ્ય શોભનદેવ ચટ્ટોપાધ્યાયના નામની ભલામણ સ્પીકર સમક્ષ કરી હતી. જોકે, આ દરમિયાન ટીએમસીના 14 જેટલા ધારાસભ્યોએ એવો ગંભીર આક્ષેપ કર્યો હતો કે પાર્ટી દ્વારા રજૂ કરવામાં આવેલી સહીઓ તદ્દન નકલી છે અને વિપક્ષના નેતા નક્કી કરવા માટે પક્ષમાં કોઈ સત્તાવાર ઠરાવ પસાર કરવામાં આવ્યો નથી. આ આંતરિક વિવાદ વકર્યા બાદ પાર્ટીએ કડક શિસ્તભંગના પગલાં ભરીને ઋતબ્રત બેનર્જી અને સંદીપન સાહાને પક્ષમાંથી હાંકી કાઢ્યા હતા. આ ઘટનાક્રમ પછી તુરંત જ ઋતબ્રત બેનર્જીએ પક્ષના 58 જેટલા ધારાસભ્યોના બહુમતી સમર્થનનો દાવો કરીને સ્પીકરનો સંપર્ક કર્યો હતો, જેને સ્પીકરે માન્ય રાખીને તેમને વિપક્ષના સત્તાવાર નેતા જાહેર કરી દીધા હતા.
હાઈકોર્ટે સ્પીકરની નિર્ણય પ્રક્રિયા પર નારાજગી વ્યક્ત કરી
ટીએમસી નેતૃત્વએ સ્પીકર રથેન્દ્ર બોઝના આ આઘાતજનક નિર્ણયને તાત્કાલિક કલકત્તા હાઈકોર્ટમાં પડકાર્યો હતો. પક્ષ તરફથી કોર્ટમાં એવી દલીલ કરવામાં આવી હતી કે સ્પીકરે પાર્ટીના સત્તાવાર હાઈકમાન્ડના નિર્ણયને બદલે માત્ર એક જૂથની સંખ્યાત્મક તાકાત પર આધાર રાખીને બંધારણીય સિદ્ધાંતોનું સરેઆમ ઉલ્લંઘન કર્યું છે. સુનાવણી દરમિયાન હાઈકોર્ટે સ્પીકરની નિર્ણય પ્રક્રિયા પર નારાજગી વ્યક્ત કરતા મૌખિક ટિપ્પણી કરી હતી કે, આવો કોઈ અંતિમ નિર્ણય લેતા પહેલા સ્પીકરે તમામ પક્ષોને વિગતવાર સાંભળવા જોઈતા હતા. આમ છતાં, કાયદાકીય પાસાંઓને ધ્યાનમાં રાખીને કોર્ટે સ્પીકરના આદેશ પર વચગાળાનો સ્ટે આપવાનો સાફ ઈનકાર કરી દેતા ઋતબ્રત બેનર્જી માટે વિપક્ષના નેતા પદે યથાવત રહેવાનો માર્ગ મોકળો થઈ ગયો છે.
હાઈકોર્ટના આ ચુકાદા બાદ હવે ઋતબ્રત બેનર્જી રાજ્ય વિધાનસભાના મહત્વપૂર્ણ બજેટ સત્રમાં સત્તાવાર રીતે વિપક્ષના નેતા તરીકે ગૃહની કાર્યવાહીમાં ભાગ લેશે. આ નવી રાજકીય સ્થિતિ મમતા બેનર્જી માટે અત્યંત ચિંતાજનક સાબિત થઈ શકે છે, કારણ કે તેમના પક્ષના લગભગ 60 જેટલા ધારાસભ્યો અને લોકસભાના 20 સાંસદો પક્ષથી અલગ થઈને નવું જૂથ બનાવી રાષ્ટ્રીય સ્તરે એનડીએ (NDA) સાથે જોડાવાના સ્પષ્ટ સંકેતો આપી રહ્યા છે. પશ્ચિમ બંગાળના રાજકારણમાં ટીએમસીની અંદર પડેલી આ ઐતિહાસિક તિરાડ પક્ષના અસ્તિત્વ અને રાજ્ય સરકારના ભવિષ્ય પર મોટા પ્રશ્નાર્થ ચિન્હો ઊભા કરી રહી છે ત્યારે મમતા બેનર્જી આ આંતરિક બળવાને ડામવા કેવા રાજકીય દાવપેચ રમે છે તેના પર સૌની નજર મંડાયેલી છે.
