નવી દિલ્હી, 4 જુલાઈ, 2026 – “છેલ્લા 12 વર્ષોમાં ભારતની સફર અછતથી આત્મનિર્ભરતા, આત્મનિર્ભરતાથી આત્મવિશ્વાસ અને આત્મવિશ્વાસથી વિકાસ ભારત તરફની પ્રગતિ રહી છે,” એમ રક્ષા મંત્રી શ્રી રાજનાથ સિંહે 04 જુલાઈ, 2026 ના રોજ નવી દિલ્હીમાં એક મીડિયા સંગઠન દ્વારા આયોજિત એક કાર્યક્રમને સંબોધતા જણાવ્યું હતું. તેમણે કહ્યું કે તેના પ્રથમ કાર્યકાળમાં વડા પ્રધાન શ્રી નરેન્દ્ર મોદીના નેતૃત્વ હેઠળની સરકારે અછતને દૂર કરી, તકોનો વિસ્તાર કર્યો અને કાર્ય સંસ્કૃતિમાં પરિવર્તન કર્યું; બીજા કાર્યકાળમાં, તેણે આકાંક્ષાઓને સિદ્ધિઓમાં ફેરવી અને દેશને આત્મનિર્ભરતાના માર્ગ પર મજબૂતીથી સ્થાપિત કર્યો. જ્યારે ત્રીજા કાર્યકાળમાં, સરકાર” સુધારો, પ્રદર્શન કરો, પરિવર્તન ” ની નીતિ દ્વારા વિકાસ ભારત માટે મજબૂત પાયો નાખી રહી છે, અને વિશ્વાસ વ્યક્ત કર્યો કે ચોથા કાર્યકાળમાં વિશ્વ વિકસિત ભારતના ઉદયનું સાક્ષી બનશે.
2014 માં ‘મેક-ઇન-ઇન્ડિયા’
છેલ્લા 12 વર્ષમાં દેશના પરિવર્તનના મુખ્ય પાસાઓ પર પ્રકાશ પાડતા, રક્ષા મંત્રીએ જણાવ્યું હતું કે જ્યારે 2014 માં ‘મેક-ઇન-ઇન્ડિયા‘ શરૂ કરવામાં આવ્યું હતું, ત્યારે કેટલાક વર્ગોએ તેને નિષ્ફળતા ગણાવી હતી, પરંતુ આ યોજનાએ સફળતાના નવા માપદંડો સ્થાપિત કર્યા હતા અને આજે પણ તે ચાલુ છે. “ભારતના વૈશ્વિક સ્તરે પરિવર્તનશીલ પરિવર્તન આવ્યું છે. જ્યારે વિશ્વએ પહેલા આપણા અવાજ પર બહુ ઓછું ધ્યાન આપ્યું હતું, આજે તે વૈશ્વિક મુદ્દાઓ પર ભારતના દ્રષ્ટિકોણને ધ્યાનથી સાંભળે છે,” તેમણે ઉમેર્યું હતું કે, 2021 માં શરૂ કરાયેલા ઇન્ડિયા સેમિકન્ડક્ટર મિશન પર પ્રારંભિક શંકા હોવા છતાં, ‘પ્લગ-એન્ડ-પ્લે’ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર મોડેલ પર આધારિત સેમિકન્ડક્ટર પાર્કની સ્થાપનાને કારણે રાષ્ટ્રએ ગયા વર્ષે પોતાની સેમિકન્ડક્ટર ચિપ્સનું ઉત્પાદન કર્યું હતું.
From overcoming shortages to building a #ViksitBharat, India’s journey over the last 12 years reflects transformative progress, said Raksha Mantri Shri @rajnathsingh.
He highlighted India’s rising global stature, record defence exports reflecting confidence in #MakeInIndia, and…
— Ministry of Defence, Government of India (@SpokespersonMoD) July 4, 2026
સંરક્ષણ નિકાસમાં 57 ગણી વૃદ્ધિ
શ્રી રાજનાથ સિંહે વધુમાં જણાવ્યું હતું કે નાણાકીય વર્ષ (નાણાકીય વર્ષ) 2025-26 માં વાર્ષિક સંરક્ષણ ઉત્પાદન રૂ. 1.78 લાખ કરોડના સર્વોચ્ચ સ્તરે પહોંચ્યું હતું, જે નાણાકીય વર્ષ 2014-15 ના આંકડા કરતા ત્રણ ગણું વધારે છે. તેમણે જણાવ્યું હતું કે સંરક્ષણ નિકાસ આજે રૂ. 38,000 કરોડથી વધુના રેકોર્ડ સ્તરે પહોંચી ગઈ છે, જે નાણાકીય વર્ષ 2013-14 માં રૂ. 686 કરોડ હતી, જે લગભગ 57 ગણી વૃદ્ધિ દર્શાવે છે અને મેક-ઇન-ઇન્ડિયા પ્લેટફોર્મમાં વૈશ્વિક વિશ્વાસને રેખાંકિત કરે છે.
રક્ષા મંત્રીએ મેક-ઇન-ઇન્ડિયા હેઠળ મોબાઇલ ઉત્પાદન, ઓટોમોબાઇલ નિકાસ, સ્વદેશી લોકોમોટિવ ઉત્પાદન અને ડિજિટલ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરના વિસ્તરણનો ઉલ્લેખ કરીને ઉત્પાદન અને ટેકનોલોજીમાં ભારતની નોંધપાત્ર વૃદ્ધિ પર પણ પ્રકાશ પાડ્યો. તેમણે ભારતની ડિજિટલ ક્રાંતિનો ખાસ ઉલ્લેખ કર્યો, અને જણાવ્યું કે એપ્રિલમાં 22.35 અબજ UPI વ્યવહારો થયા હતા જેનું કુલ મૂલ્ય રૂ. 29 લાખ કરોડ હતું, અને સુવિધાનો આંતરરાષ્ટ્રીય પગપેસારો વધી રહ્યો છે. તેમણે સ્વદેશી રીતે વિકસિત મેક-ઇન-ઇન્ડિયા 5G ટેકનોલોજીના ઝડપી રાષ્ટ્રવ્યાપી રોલઆઉટ વિશે પણ વાત કરી, ભાર મૂક્યો કે 6G ના વિકાસ તરફ પ્રયાસો કરવામાં આવી રહ્યા છે.
ડાયરેક્ટ બેનિફિટ ટ્રાન્સફર દ્વારા 4.3 લાખ કરોડનું લીકેટ અટક્યું
શ્રી રાજનાથ સિંહે વધુમાં જણાવ્યું હતું કે 2014 પહેલા, કલ્યાણકારી કાર્યોમાં ભ્રષ્ટાચાર અને લીકેજ વ્યાપકપણે અનિવાર્ય માનવામાં આવતા હતા, જેના કારણે લાભાર્થીઓ સુધી લાભ પહોંચતો ન હતો. તેમણે જણાવ્યું હતું કે સરકારે ‘JAM ટ્રિનિટી’ દ્વારા આ પડકારનો સામનો કર્યો હતો, જેમાં ડાયરેક્ટ બેનિફિટ ટ્રાન્સફર, જન ધન, આધાર અને મોબાઇલ ટ્રિનિટીનો સમાવેશ થાય છે, જેનાથી લાભાર્થીઓના બેંક ખાતામાં રૂ. 51 લાખ કરોડ સીધા ટ્રાન્સફર શક્ય બન્યા હતા, જ્યારે લગભગ રૂ. 4.3 લાખ કરોડના લીકેજને અટકાવી શકાયા હતા. તેમણે ગુડ્સ એન્ડ સર્વિસ ટેક્સ (GST) ના સફળ અમલીકરણ પર પણ પ્રકાશ પાડ્યો હતો, એમ કહીને કે પ્રારંભિક ચિંતાઓ હોવા છતાં, તે કેન્દ્ર અને રાજ્યો/કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશો વચ્ચે સંકલનને મજબૂત કરીને સહકારી સંઘવાદના મોડેલમાં વિકસિત થયું છે.
રક્ષા મંત્રીએ ધ્યાન દોર્યું કે જમ્મુ અને કાશ્મીરમાં કલમ 370 નાબૂદ કરવી અને નક્સલવાદને નાબૂદ કરવાના સતત પ્રયાસો એ સરકારના એવા મુદ્દાઓને સંબોધવાના સંકલ્પના તેજસ્વી ઉદાહરણો છે જે એક સમયે ઉકેલની બહાર ગણાતા હતા. તેમણે એમ પણ કહ્યું કે સરકાર ઉદ્યોગસાહસિકોને રોજગાર ઉત્પન્ન કરનારા અને સંપત્તિ સર્જકો તરીકે ઓળખે છે, અને જન વિશ્વાસ સુધારા જેવા પહેલથી વ્યવસાય કરવાની સરળતામાં સુધારો થયો છે, અને વિશ્વની ત્રીજી સૌથી મોટી અર્થવ્યવસ્થા બનવા તરફ ભારતની પ્રગતિમાં ફાળો આપ્યો છે. “ભારત વિશ્વનું ત્રીજું સૌથી મોટું સ્ટાર્ટ-અપ ઇકોસિસ્ટમ બન્યું છે. છેલ્લા 12 વર્ષોમાં, સ્ટાર્ટ-અપ્સની સંખ્યા 500 થી વધીને 2 લાખથી વધુ થઈ ગઈ છે, જેમાં યુનિકોર્ન ચારથી વધીને 125 થઈ ગયા છે,” તેમણે ઉમેર્યું.
સંસદમાં ‘સેંગોલ’ની સ્થાપના, ‘વંદે માતરમ’નું ગૌરવ પુનઃસ્થાપિત
શ્રી રાજનાથ સિંહે ભાર મૂક્યો હતો કે ભારતની સંસ્કૃતિ તેની ઓળખ, એકતા અને રાષ્ટ્રીય ચેતનાનો પાયો બનાવે છે, અને સભ્યતા, સંસ્કૃતિ અને વારસાના સંરક્ષણની સાથે સાથે સર્વાંગી વિકાસને પણ અનુસરવામાં આવ્યો છે. તેમણે કહ્યું કે કાશી વિશ્વનાથ ધામ કોરિડોર, મહાકાલ લોક અને મા કામાખ્યા દિવ્ય લોક પરિયોજના જેવી વિવિધ પહેલ દ્વારા ભારતની સાંસ્કૃતિક ઓળખને પુનર્જીવિત કરવા અને તેના ખોવાયેલા વારસાને પુનઃસ્થાપિત કરવાના પ્રયાસો કરવામાં આવી રહ્યા છે, સાથે જ સંસદમાં ‘સેંગોલ’ની સ્થાપના, ‘વંદે માતરમ‘નું ગૌરવ પુનઃસ્થાપિત કરવું, પ્રાચીન કલાકૃતિઓનું સ્વદેશ પરત ફરવું અને પ્રાચીન હસ્તપ્રતોનું ડિજિટાઇઝેશન પણ કરવામાં આવી રહ્યું છે.
‘સંચાર વિપુલતા’ના વર્તમાન યુગમાં મીડિયાની ભૂમિકાને પહેલા કરતાં વધુ મહત્વપૂર્ણ ગણાવતા, રક્ષા મંત્રીએ જણાવ્યું હતું કે આજે પડકાર માહિતીનો અભાવ નથી, પરંતુ તેની ચોકસાઈ અને વિશ્વસનીયતા છે. તેમણે ધ્યાન દોર્યું કે ‘પત્રકારત્વ’ પણ આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ (AI) જેવી તકનીકી પ્રગતિથી પ્રભાવિત થયું છે, પરંતુ તે માનવ સર્જનાત્મકતા અને બુદ્ધિને વટાવી શકશે નહીં. “પત્રકારત્વની ભાવિ સફળતા તેના પર નિર્ભર રહેશે કે તે AI ની ક્ષમતાઓ અને માનવ સહાનુભૂતિ વચ્ચે કેટલી સારી રીતે સંતુલન અને સુમેળ સ્થાપિત કરે છે. જ્યારે AI પત્રકારત્વને ઝડપી અને વધુ સચોટ બનાવશે, ત્યારે ભાવનાત્મક બુદ્ધિ ખાતરી કરશે કે તે માનવીય અને વિશ્વસનીય રહે,” તેમણે કહ્યું.
મીડિયાએ હંમેશા ચોકસાઈ, ઉદ્દેશ્ય અને નિષ્પક્ષતાના મૂલ્યોને જાળવી રાખવા જોઈએ
શ્રી રાજનાથ સિંહે ભાર મૂક્યો કે પત્રકારત્વની સાચી શક્તિ ફક્ત માહિતી ફેલાવવામાં જ નહીં, પરંતુ સમાજને યોગ્ય દિશામાં માર્ગદર્શન આપવામાં, સત્યને પ્રકાશમાં લાવવામાં અને લોકશાહીને મજબૂત બનાવવામાં રહેલી છે. ખોટી માહિતી સમાજ અને સંરક્ષણ દળોના મનોબળ પર ગંભીર અસર કરે છે, એમ તેમણે જણાવ્યું હતું. તેમણે ઉમેર્યું હતું કે પત્રકારત્વમાં સૌ પ્રથમ રિપોર્ટિંગ કરવું મહત્વપૂર્ણ હોઈ શકે છે, પરંતુ સાચા સમાચારનો પ્રસાર કરવો વધુ મહત્વપૂર્ણ છે. “ખાસ કરીને જ્યારે વિષય સંરક્ષણ દળો, રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા અથવા રાષ્ટ્રની સેવામાં સર્વોચ્ચ બલિદાન આપનારાઓના સન્માનની ચિંતા કરે છે, ત્યારે દરેક શબ્દ રાષ્ટ્રીય જવાબદારીનો વિષય બની જાય છે. મીડિયાએ હંમેશા ચોકસાઈ, ઉદ્દેશ્ય અને નિષ્પક્ષતાના મૂલ્યોને જાળવી રાખવા જોઈએ,” તેમણે ઉમેર્યું.
